In de afgelopen jaren is er een dalende trend geweest in het aantal meldingen van beroepsziekten. Ook zijn er steeds minder artsen die deze meldingen doen. Maar is deze afname een weerspiegeling van een daadwerkelijke daling van beroepsziekten? Of is er sprake van een vertekend beeld vanwege verminderde aandacht voor preventie en beroepsziektediagnostiek? Het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten (NCvB) wil duidelijkheid en stelt voor een beroepsziekteanalyse verplicht te maken.
Verzuimbegeleiding boven preventie en diagnostiek
Een belangrijke reden voor de afname van meldingen lijkt volgens het NCvB te liggen in de prioriteit die werkgevers, en dus bedrijfsartsen, geven aan verzuimbegeleiding. Die gaat vaak vóór preventieve maatregelen en beroepsziektediagnostiek.
Dit fenomeen schrijven zij toe aan het huidige systeem en de bestaande wet- en regelgeving. Werkgevers weten door duidelijke wet- en regelgeving welke verplichte stappen ze moeten zetten en wat het gevolg is als dat niet gebeurt. Bovendien ondervinden werkgevers ook directe financiële consequenties van verzuim. Dat geldt niet voor preventie en beroepsziektediagnostiek. Er wordt niet op gehandhaafd en het lijkt alleen geld te kosten. Preventie is dus op alle vlakken onzichtbaarder.
Het NCvB wil daar verandering in brengen. Het is namelijk wel degelijk belangrijk om aandacht te besteden aan (het voorkomen van) aandoeningen door werk en beroepsziekten. Daar zijn verschillende redenen voor.
Gevolgen voor werknemers en werkgevers
Het ontbreken van een beroepsziektediagnose kan verschillende gevolgen hebben voor werknemers. Die variëren van langdurig verzuim tot arbeidsongeschiktheid en komen nog bovenop de lichamelijke en psychische lasten van de gezondheidsproblemen. Dit alles leidt niet alleen tot mogelijke problemen op het werk (en privé), maar heeft ook invloed op de reguliere gezondheidszorg.
Denk aan een werknemer die astma heeft, maar bij wie niet herkend wordt dat het gaat om een irritatief beroepsastma. Deze persoon zal een langdurig en kostbaar proces in de gezondheidszorg ondergaan, zonder herkenning en aanpak van het onderliggende probleem. Daarnaast blijft herstel van de werknemer uit.
Ook werkgevers hebben baat bij een adequate beroepsziektediagnostiek. Want onopgemerkte beroepsziekten kunnen leiden tot uitstroom van werknemers naar de WIA en een verhoogd risico op ziekte binnen het personeelsbestand.
Pleidooi voor verplichte beroepsziekteanalyse
Op macroniveau zorgt de afname van meldingen van beroepsziekten voor onvoldoende inzicht bij beleidsvormende organisaties en het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Dit gebrek aan inzicht beïnvloedt niet alleen de beleidsvorming en financiële stromen, maar heeft ook invloed op de perceptie van de rol van bedrijfsartsen en hun takenpakket.
Om een echte verandering in gang te zetten, pleit het NCvB voor het verplicht maken van de beroepsziekteanalyse. Het is er grote voorstander van deze analyse op te nemen in de Wet verbetering poortwachter, met een vergelijkbaar controlemechanisme als bij verzuimbegeleiding. Om zo de werkgever en de gehele keten meer verantwoordelijk te maken voor preventie en beroepsziektediagnostiek. Want: "Alleen door een voelbaar effect toe te voegen voor de werkgever zal er uiteindelijk iets gaan veranderen."
Bron: Beroepsziekten.nl
